سخنانسخن ۴۴۱ دقیقه خواندن
تبریک تولد پسر را چگونه بگوییم؟
سخنی از او (ع) هنگامی که مردی در حضورش، تولد پسری را به مردی دیگر تبریک گفت
مردی در حضور امام به کسی که پسری برایش به دنیا آمده بود تبریک گفت و گفت: «فارس بر تو مبارک باد.» امام فرمود چنین نگو. فرمود بگو: «بخشنده را سپاس گفتی، در بخشیده برکت یابی، به بلوغ برسد و نیکیاش نصیبت شود.» سپس دو دعای دیگر آموخت و از حق پدر و فرزند گفت: فرزند باید در هر چیزی جز نافرمانی خدا فرمان ببرد، و پدر باید نام نیک بگذارد، ادب بیاموزد و قرآن بیاموزد.
خطاب به: مردی که به دیگری تبریک گفت، و پدر نوزاد (نامها نیامده)
بخشهایی از این متن در نهجالبلاغهٔ سید رضی هم آمده است: حکمت ۳۵۴، حکمت ۳۹۹
ادامه از جایی که بودید: رفتن به همان بند
و به او گفت: «این سوارکار گوارایت باد!»
فقال له: لیهنئك الفارس
پس امام (ع) فرمود:
فقال علیه السّلام:
این را نگو؛ بلکه بگو: «از بخشنده سپاسگزار باشی، این بخشیده برایت مبارک باشد، به کمال نیرومندیاش برسد، و نیکیِ او روزیِ تو شود.» و اگر خواستی بگو: «خدا او را نیکوکار و پرهیزگار قرار دهد؛ چنانکه در زندگیات یار و یاورت باشد و پس از مرگت جانشینت شود.»
لا تقل ذلك؛ و لكن قل: شكرت الواهب، و بورك لك فی الموهوب، و بلغ أشدّه، و رزقت برّه. و إن شئت قلت: جعله اللّه بارّا تقیّا، یكفیك فی حیاتك، و یخلفك بعد وفاتك.
و اگر خواستی بگو: «خدا بخشش خود را برایت مبارک کند، کمالِ خوبی و برتریِ او را به تو ببخشد، او را زیور خاندانش قرار دهد، ادبش را پاک و بالنده سازد، ظاهر و اخلاقش را نیکو کند، و روزیاش را کامل سازد.»
و إن شئت قلت: بارك اللّه لك فی موهبته، و وهب لك تمام فضیلته، و جعله زین عشیرته، و زكّی أدبه، و حسّن خلقه و خلقه، و أكمل رزقه.
منابع (۱)
- ورد فی العسل المصفی ج 1 ص 198 الحدیث 116. عن الحكم بن سنان بن وهب، عن أبیه، عن جده، عن علی علیه السّلام.
سپس امام (ع) فرمود:
ثم قال علیه السّلام:
فرزند بر پدر حقی دارد و پدر نیز بر فرزند حقی دارد. حقِ پدر بر فرزند این است که در هر چیزی از او فرمان ببرد، مگر در نافرمانیِ خدای پاک.
إنّ للولد علی الوالد حقّا، و إنّ للوالد علی الولد حقّا. فحقّ الوالد علی الولد أن یطیعه فی كلّ شیء إلاّ فی معصیة اللّه - سبحانه -.
و حقِ فرزند بر پدر این است که نام نیکو برایش بگذارد، به خوبی ادبش کند، و قرآن را به او بیاموزد.
و حقّ الولد علی الوالد أن یحسن اسمه، و یحسن أدبه، و یعلّمه القرآن.
متن عربی: «تمام نهج البلاغه»، جلد ۵، صفحهٔ ۲۵۶. «منابع» زیر هر بند، یادداشتهای گردآورنده به عربی است. گزارش خطا در این متن

