سخنانسخن ۷۴۱ دقیقه خواندن
شش درهمی که به نیازمند بخشید
سخنی از امام (ع) خطاب به فرزندش حسن (ع)
نیازمندی نزد امام ایستاد و امام پسرش حسن را فرستاد تا از فاطمه یک درهم از آن شش درهم بگیرد. سپس هر شش درهم را به او داد و بعداً با فروش شتر پول بیشتری به دستش رسید؛ این را نشانهٔ درستیِ وعدهٔ پیامبر دانست.
خطاب به: فرزندش حسن (و درخواست از فاطمه و پاسخ به سائل)
بخشهایی از این متن در نهجالبلاغهٔ سید رضی هم آمده است: حکمت ۳۱۰
ادامه از جایی که بودید: رفتن به همان بند
هنگامی که نیازمندی در برابر او ایستاد، امام (ع) به فرزندش فرمود:
لمّا وقف علیه سائل فقال علیه السّلام لولده:
نزد مادرت برو و به او بگو: شش درهم پیش تو گذاشتهام، یک درهم از آن را بیاور.
إذهب إلی أمّك فقل لها: تركت عندك ستّة دراهم، فهات منها درهما.
حسن (ع) رفت و سپس برگشت و گفت: مادرم گفت آن شش درهم را فقط برای آرد گذاشتهای.
فذهب الحسن علیه السّلام ثم رجع. و قال: قالت: إنما تركت ستة دراهم للدقیق.
منابع (۱)
- ورد فی كنز العمال ج 6 ص 572 الحدیث 16976. مرسلا عن عبید اللّه بن محمد ابن عائشة، عن علی علیه السّلام. و فی ربیع الأبرار ج 2 ص 5 الحدیث 3. مرسلا.و فی مروج الذهب ج 2 ص 434. مرسلا. و فی مسند فاطمة الزهراء علیها السّلام ص 39 الحدیث 35. مرسلا عن عبید اللّه بن محمد، عن عائشة، عن علی علیه السّلام. باختلاف یسیر.
علی (ع) فرمود:
فقال علی علیه السّلام:
ایمانِ بنده راست نمیشود مگر آنکه به آنچه در دست خدای پاک است، مطمئنتر باشد تا به آنچه در دست خودش است.
لا یصدق إیمان عبد حتّی یكون بما فی ید اللّه - سبحانه - أوثق منه بما فی یده.
منابع (۱)
- أیدی النّاس. ورد فی
به او بگو: هر شش درهم را بفرست.
قل لها: إبعثی بالسّتّة دراهم كلّها.
زهرا (ع) همهٔ آن را برای امام فرستاد و او آن را به نیازمند داد.
فبعثت الزهراء علیها السّلام بها إلیه، فدفعها إلی السائل.
علی (ع) هنوز از جایش نرفته بود که مردی گذشت؛ شتری را به دنبال میکشید تا بفروشد.
فما برح علی علیه السّلام حتی مرّ به رجل یقود بعیرا یبیعه.
علی (ع) فرمود:
فقال علی علیه السّلام:
این شتر چند است؟
بكم الجمل؟.
مرد گفت: صد و چهل درهم.
قال: بمائة و أربعین درهما.
امام (ع) فرمود:
فقال علیه السّلام:
زانویش را ببند، به این شرط که پولش را کمی دیرتر به تو بدهیم.
إعقله علی أنّا نؤخّرك بثمنه شیئا.
آن مرد زانوی شتر را بست و رفت.
فعقله الرجل و مضی.
امام (ع) هنوز طنابِ شتر را باز نکرده بود که مردی گذشت و گفت: این شتر مال کیست؟
فلم یحلّ علیه السّلام حبله حتی مرّ به رجل فقال: لمن هذا البعیر؟.
امام (ع) فرمود:
قال علیه السّلام:
مال من.
لی.
مرد گفت: میفروشی؟
فقال الرجل: أتبیعه؟.
امام (ع) فرمود:
قال علیه السّلام:
بله.
نعم.
مرد گفت: به چند؟
فقال الرجل: بكم؟.
امام (ع) فرمود:
قال علیه السّلام:
به دویست درهم.
بمائتی درهم.
مرد گفت: خریدمش.
فقال الرجل: قد ابتعته.
پس بهای شتر را برای امام وزن کرد و شتر را برد.
فوزن له الثمن، و أخذ البعیر.
علی (ع) صد و چهل درهم از آن را به کسی داد که شتر را از او خریده بود، و با شصت درهمِ باقیمانده نزد فاطمه (ع) رفت.
فأعطی علی علیه السّلام منه مائة و أربعین درهما للذی ابتاعه منه، و دخل بالستّین الباقی علی فاطمة علیها السّلام.
فاطمه از او پرسید: این از کجاست؟
فسألته: من أین هو؟.
امام (ع) فرمود:
فقال علیه السّلام:
این گواهیِ درستیِ همان چیزی است که پدرت (ص) آورده است: «مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها»؛ هر کس کار نیکی بیاورد، ده برابرِ آن پاداش دارد.
هذا تصدیق لما جاء به أبوك صلّی اللّه علیه و آله و سلّم: مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها .
منابع (۲)
- هذا ما وعدنا اللّه علی لسان أبیك. ورد فی ربیع الأبرار ج 2 ص 5 الحدیث 3. مرسلا. و فی مسند فاطمة الزهراء علیها السّلام ص 40 الحدیث 35.مرسلا عن عبید اللّه بن محمد، عن عائشة، عن علی علیه السّلام.
- الأنعام/ 160. و وردت الفقرات فی المصدر السابق. و فی كنز العمال ج 6 ص 572 الحدیث 16976. مرسلا عن عبید اللّه بن محمد بن عائشة، عن علی علیه السّلام.و فی مروج الذهب ج 2 ص 434. مرسلا. باختلاف یسیر.
متن عربی: «تمام نهج البلاغه»، جلد ۵، صفحهٔ ۲۸۷. «منابع» زیر هر بند، یادداشتهای گردآورنده به عربی است. گزارش خطا در این متن



