کلام علیسخن امیر مؤمنان، به فارسی ساده

سخنانسخن ۹۱ دقیقه خواندن

بردباری و درنگ؛ گفت‌وگو با یک بزرگ ایرانی

سخنی از امام (ع) با یکی از بزرگان فارس؛ روایت شده که امیر مؤمنان (ع)

بی‌تاریخ

امام با یکی از بزرگان ایرانی دیدار کرد و پرسید: پسندیده‌ترین ویژگی پادشاهان شما چه بود؟ او گفت: اردشیر در پیشگامی و انوشیروان در رفتار برتر بود، و بارزترین ویژگی انوشیروان بردباری و درنگ بود. امام فرمود: بردباری و درنگ دو همزادند که از بلندهمتی زاده می‌شوند. همین جمله بدون مناسبت در حکمت ۴۶۰ نهج‌البلاغه هم آمده. منابع (سراج الملوک، الصناعتین) زمان و جا نمی‌دهند. عنوان ویراستار، سید رضی و تحفة العلية هم مناسبت، زمان یا جایی نشان نمی‌دهند.

خطاب به: یکی از بزرگان ایرانی (نام‌ناشده)

بخش‌هایی از این متن در نهج‌البلاغهٔ سید رضی هم آمده است: حکمت ۴۶۰

سخنی از امام (ع) با یکی از بزرگان فارس. روایت شده است که امیر مؤمنان (ع) یکی از بزرگان فارس را دید و به او فرمود:

كلام له علیه السّلام لأحد كبراء فارس یروی أن أمیر المؤمنین علیه السّلام لقی كبیرا من كبراء فارس فقال له:

ستوده‌ترین خصلت‌های پادشاهان شما چه بود؟

ما أحمد خصال ملوككم؟.

او گفت: پیشگامی از آنِ اردشیر بود، و انوشیروان ستوده‌ترین روش را در میانشان داشت.

فقال: السبق لأردشیر، و أحمدهم سیرة أنوشیروان.

امام (ع) فرمود:

فقال علیه السّلام:

کدام خصلتش بیشتر بر او چیره بود؟

فأیّ خصاله كان أغلب علیه؟.

آن مرد گفت: بردباری و درنگ.

فقال الرجل: الحلم و الأناة.

منابع (۱)
  1. ورد فی سراج الملوك ص 72. مرسلا. و فی ص 75. مرسلا. باختلاف یسیر.

امام (ع) فرمود:

فقال علیه السّلام:

بردباری و درنگ دو همزادند که بلندیِ همت آن‌ها را به بار می‌آورد.

الحلم و الأناة توأمان ینتجهما علوّ الهمّة.

نهج‌البلاغه، حکمت ۴۶۰
منابع (۱)
  1. نتیجتهما. ورد فی كتاب الصناعتین ص 277. مرسلا.

متن عربی: «تمام نهج البلاغه»، جلد ۵، صفحهٔ ۴۱. «منابع» زیر هر بند، یادداشت‌های گردآورنده به عربی است. گزارش خطا در این متن