پیماننامهپیماننامه ۱۱ دقیقه خواندن
همپیمانی ربیعه و یمن بر کتاب خدا
پیمان امام (ع) میان ربیعه و یمن، به نقل از دستخط هشام بن کلبی
امام این پیمان را میان قبیلههای یمنی و ربیعه (احتمالاً از قبیلههای بزرگ یاران او در عراق) نوشت تا همه بر کتاب خدا یکی باشند، دیگران را به آن دعوت کنند، یکپارچه در برابر مخالف بایستند و یاور هم شوند، و هیچوقت بهخاطر گله، خشم، خوارکردن یا ناسزای یک قوم به قوم دیگر، پیمان را نشکنند. سید رضی آن را از دستخط هشام کلبی نقل کرده است. سال و جای نوشتن در منابع نیامده.
خطاب به: قبیلههای یمنی و ربیعه (شهری و بادیهنشین)
بخشهایی از این متن در نهجالبلاغهٔ سید رضی هم آمده است: نامهٔ ۷۴
ادامه از جایی که بودید: رفتن به همان بند
به نام خداوند بخشندهٔ مهربان. این پیمانی است که مردم یمن، چه شهرنشین و چه بادیهنشینشان، و ربیعه، چه شهرنشین و چه بادیهنشینشان، بر سر آن همنظر شدهاند.
بسم اللّه الرّحمن الرّحیم هذا ما اجتمع علیه أهل الیمن حاضرها و بادیها، و ربیعة حاضرها و بادیها.
آنان بر پایهٔ کتاب خدایند؛ به سوی آن فرا میخوانند، به آن فرمان میدهند، و به هر کس که به سویش فرا بخواند و به آن فرمان دهد پاسخ میدهند. کتاب خدا را به هیچ بهایی نمیفروشند و هیچ جایگزینی برای آن نمیپذیرند.
إنّهم علی كتاب اللّه، یدعون إلیه، و یأمرون به، و یجیبون من دعا إلیه و أمر به؛ لا یشترون به ثمنا، و لا یرضون به بدلا.
آنان در برابر هر کس که با این کار مخالفت کند و رهایش سازد، همچون یک دست، متحدند.
و إنّهم ید واحدة علی من خالف ذلك و تركه.
آنان یاور یکدیگرند.
و إنّهم أنصار بعضهم لبعض.
فراخوانشان یکی است.
دعوتهم واحدة.
پیمانشان را نمیشکنند؛ نه برای گلایهٔ گلایهکنندهای، نه برای خشمِ خشمگینی، نه برای خوار کردن گروهی از سوی گروه دیگر، و نه برای دشنام دادن گروهی به گروه دیگر.
لا ینقضون عهدهم لمعتب عاتب، و لا لغضب غاضب، و لا لاستذلال قوم قوما، و لا لمسبّة قوم قوما.
حاضر و غایبشان، سبکسر و بردبارشان، و دانا و نادانشان بر همین پیمانند.
علی ذلك شاهدهم و غائبهم، و سفیههم و حلیمهم، و عالمهم و جاهلهم.
سپس در این باره عهد و پیمان استوار خدا بر گردن آنان است؛ چرا که از عهد خدا بازخواست میشود.
ثمّ إنّ علیهم بذلك عهد اللّه و میثاقه إنّ عهد اللّه كان مسؤولا.
و علی بن ابیطالب نوشت. بخش دوم
و كتب علیّ بن أبی طالب الباب الثانی
متن عربی: «تمام نهج البلاغه»، جلد ۷، صفحهٔ ۴۴۵. «منابع» زیر هر بند، یادداشتهای گردآورنده به عربی است. گزارش خطا در این متن




