کلام علیسخن امیر مؤمنان، به فارسی ساده

سخنانسخن ۴۸۱ دقیقه خواندن

چرا بر قاطر سوار می‌شد، نه اسب؟

سخنی از او (ع) هنگامی که سوار بر قاطری دیده شد

میان ۳۶ تا ۴۰ قاحتمالاً کوفهتاریخ تقریبی

به امام که سوار استر (قاطر) بود گفتند: دشمنان دنبال تو هستند و کسانی که خونت را می‌خواهند بسیارند؛ چرا بر اسب سوار نمی‌شوی؟ امام فرمود: اسب برای دنبال‌کردن و فرار است؛ خودش از کسی که به او حمله کند فرار نمی‌کند و به کسی که از او فرار کند حمله نمی‌کند؛ استر او را بس است. سپس از پیمانی یاد کرد که پیامبر با او بسته بود: کشته نمی‌شود تا بر این سر (جلوی سر) ضربه بخورد و این ریش از خون آن رنگین شود، و بدبخت‌ترین فرد این امت او را می‌کشد، همان‌طور که بدبخت‌ترین فرد قوم ثمود شتر خدا را پی کرد. سال و جای آن گفته نشده است. وجود دشمنان فراوان و سخن از شهادت با سال‌های خلافت در کوفه می‌خواند و شاید بیشتر با سال‌های آخر.

خطاب به: یکی از اطرافیانش (ناشناس) که این پرسش را کرد

و به او گفته شد: «تو درگیر جنگی و کسانی که در پیِ تو هستند بسیارند؛ چرا بر اسب سوار نمی‌شوی؟»

و قیل له: أنت محروب و طلاّبك كثر، ألا تركب الخیل؟.

پس فرمود (ع):

فقال علیه السّلام:

نیازی به آن ندارم.

لا حاجة لی فیه.

اسب برای دنبال کردن و گریختن است.

الخیل للطّلب و الهرب.

من از کسی که به من یورش بیاورد نمی‌گریزم، و به کسی که از من بگریزد یورش نمی‌برم؛ پس همین قاطر برایم بس است.

أنا لا أفرّ ممّن كرّ علیّ، و لا أكرّ علی من فرّ منّی؛ فالبغلة تكفینی.

منابع (۱)
  1. تزجینی. ورد فی محاسن الأزهار ص 512. مرسلا.

پیامبرِ راستگو و تأییدشده (ص) به من خبرِ حتمی داد که نمی‌میرم تا بر اینجا ضربت بخورم (و به جلوی سرش اشاره کرد) و این از خونِ آن رنگین شود (و ریش خود را گرفت).

إنّ الصّادق المصدوق صلّی اللّه علیه و آله و سلّم عهد إلیّ أنّی لا أموت حتّی أضرب علی هذه (و أشار إلی مقدم رأسه) فتخضب هذه منها بدم (و أخذ بلحیته).

و به من فرمود: «بدبخت‌ترینِ این امت تو را می‌کشد، همان‌گونه که بدبخت‌ترینِ خاندان فلان از قوم ثمود، ماده‌شترِ خدا را پی کرد (پاهایش را برید و کشت).»

و قال لی: یقتلك أشقی هذه الأمّة كما عقر ناقة اللّه أشقی بنی فلان من ثمود.

منابع (۱)
  1. ورد فی المصدر السابق. و فی نثر الدر ج 1 ص 294. مرسلا. و فی تیسیر المطالب ص 50. عن أبی الحسن علی بن مهدی، مرسلا عن علی علیه السّلام. و فی

متن عربی: «تمام نهج البلاغه»، جلد ۵، صفحهٔ ۲۵۹. «منابع» زیر هر بند، یادداشت‌های گردآورنده به عربی است. گزارش خطا در این متن