کلام علیسخن امیر مؤمنان، به فارسی ساده

نامه‌هانامه ۳۵۱ دقیقه خواندن

برکناری بی‌سرزنش عمر بن ابی‌سلمه از بحرین

نامهٔ او (ع) به عمر بن ابی‌سلمهٔ مخزومی

کوفه و جنگ صفینمیان ۳۶ تا ۴۰ قکوفه (نامه به بحرین فرستاده شد)تاریخ تقریبی

امام عمر بن ابی‌سلمه مخزومی (پسر ام‌سلمه) را از فرمانداری بحرین برداشت و نعمان بن عجلان زرقی را جای او گذاشت. در نامه نوشت که این برکناری از سر سرزنش نیست؛ عمر خوب حکومت کرد و امانت را رساند. و چون امام می‌خواهد به جنگ شامیان («ستمکاران شام و بازماندهٔ احزاب»؛ احزاب: دشمنان پیامبر در جنگ خندق) برود، از عمر خواست نزدش بیاید و در این جهاد همراهش باشد.

خطاب به: عمر بن ابی‌سلمه مخزومی، فرماندار برکنارشدهٔ بحرین

بخش‌هایی از این متن در نهج‌البلاغهٔ سید رضی هم آمده است: نامهٔ ۴۲

او کارگزار امام در بحرین بود؛ پس امام او را برکنار کرد و نعمان بن عجلان را به جای او گمارد.

و كان عامله علی البحرین؛ فعزله و استعمل نعمان بن عجلان مكانه

به نام خداوند بخشندهٔ مهربان.

بسم اللّه الرّحمن الرّحیم

از بندهٔ خدا، علی، امیر مؤمنان، به عمر بن ابی‌سلمهٔ مخزومی.

من عبد اللّه علیّ أمیر المؤمنین إلی عمر بن أبی سلمة المخزومیّ.

سلام بر تو.

سلام علیك.

من در برابر تو، خدایی را ستایش می‌کنم که معبودی جز او نیست.

فإنّی أحمد إلیك اللّه الّذی لا إله إلاّ هو.

منابع (۱)

اما بعد، من نعمان بن عجلان زرقی را بر بحرین گماردم و دست تو را از کار کشیدم، بی‌آنکه نکوهش یا سرزنشی بر تو باشد. به جانم سوگند، تو به خوبی فرمانروایی کردی و امانت را ادا کردی؛ پس بیا، نه مورد بدگمانی هستی و نه سرزنش‌شده، نه متهم و نه گناهکار.

أمّا بعد؛ فإنّی قد ولّیت النّعمان بن عجلان الزّرقیّ علی البحرین، و نزعت یدك بلا ذمّ لك، و لا تثریب علیك. و لعمری لقد أحسنت الولایة، و أدّیت الأمانة؛ فأقبل غیر ظنین و لا ملوم، و لا متّهم و لا مأثوم.

نهج‌البلاغه، نامهٔ ۴۲
منابع (۱)
  1. ورد فی أنساب الأشراف ج 2 ص 159 الحدیث 173. مرسلا.

من تصمیم دارم به سوی ستمگرانِ شامیان و بازماندگانِ احزاب (گروه‌هایی که در جنگ احزاب بر ضد پیامبر هم‌پیمان شدند) حرکت کنم، و دوست داشتم تو در رویارویی با آنان همراه من حاضر باشی.

فلقد أردت المسیر إلی ظلمة أهل الشّام و بقیّة الأحزاب؛ و أحببت أن تشهد معی لقاءهم.

نهج‌البلاغه، نامهٔ ۴۲
منابع (۳)
  1. الشّخوص. ورد فی تاریخ الیعقوبی ج 2 ص 201. مرسلا.
  2. ورد فی المصدر السابق.
  3. ورد فی المصدر السابق.

چرا که تو از کسانی هستی که برای جهاد با دشمن، یاری رساندن به راه درست و برپا داشتن ستون دین، به آنان پشت‌گرم می‌شوم؛ اگر خدای برتر بخواهد.

فإنّك ممّن أستظهر به علی جهاد العدوّ، و نصر الهدی، و إقامة عمود الدّین، إن شاء اللّه - تعالی -.

نهج‌البلاغه، نامهٔ ۴۲
منابع (۱)
  1. ورد فی المصدر السابق.

خدا ما و تو را از کسانی قرار دهد که «یَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ یَعْدِلُونَ»: به حق هدایت می‌کنند و بر پایهٔ آن به عدالت رفتار می‌کنند.

جعلنا اللّه و إیّاك من الّذین یَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ یَعْدِلُونَ .

منابع (۱)
  1. الأعراف/ 181. و وردت الفقرة فی المصدر السابق. و أنساب الأشراف. و فی ناسخ التواریخ (مجلد أمیر المؤمنین علیه السّلام) ج 5 ص 159. مرسلا.

متن عربی: «تمام نهج البلاغه»، جلد ۷، صفحهٔ ۱۱۳. «منابع» زیر هر بند، یادداشت‌های گردآورنده به عربی است. گزارش خطا در این متن